Blog archive
RSS

Blog

Brons / Bronze / Bronzes

Van verschillende beeldhouwers worden bronzen beelden bijgegoten. Vanaf het moment dat iets waardevol wordt komen er kapers op de kust die een graantje willen meepikken en beelden laten bijgieten. Eerst werden de beelden van Minne bijgegoten en op het ogenblik zijn de animaliers en africanisten in trek. Een kortzichtige handelswijze: ze vergeten dat ze op deze manier het vertrouwen in de echte stukken op de helling zetten. Een goede wetgeving ontbreekt en de antiquairsgilden nemen hun verantwoordelijkheid inzake vervalsing en diefstal niet op. Al jaren proberen we iedereen ervan te overtuigen dat een nieuwe geut, geoorloofd of niet, een gietdatum zou moeten dragen (en natuurlijk een gietstempel). Zonder aanduiding van gieter, datum en opdrachtgever is er geen verschil tussen een zogenaamde geautoriseerde nageut door de familie of zogenaamd rechthebbenden en een copie nagegoten door om het even wie. De kop van Nel van Rik Wouters werd door de politie op een veiling in Waterloo als vervalsing in beslag genomen terwijl diezelfde kop elders overal vrij circuleert: zowel bij handelaars als gerenommerde veilinghuizen. Moeten we spreken van nageut of vervalsing? Het is niet origineel. Origineel is volgens ons: gegoten in opdracht van de kunstenaar gedurende zijn leven en liefst zo dicht mogelijk bij het ontstaan van het kunstwerk. Een probleemgeval is het werk van de  Meester de Betzenbroeck dat op latere leeftijd hergoten werd met zijn toestemming (soms zonder zijn toestemming).

Nadere informatie volgt. Iedereen met informatie kan die op deze pagina kwijt.

-Minne (bijna alles wat op de markt verschijnt; gegoten door verschillende gieterijen)

-Cantré (relatief gemakkelijk herkenbaar aan de patine)

-Collard

-Collin (Verschillende gieterijen, zelfs met stempel Valsuani). Nr. 136 van de novemberveiling Horta 2007 vermeldt een zittende katachtige, met de vermelding "épreuve d'artiste" en toch genummerd II/XII gegoten door de gieterij De Groeve. Het is een nageut op het exemplaar "épreuve d'artiste", waarvan er maar een exemplaar bestaat. Collin stierf in 1962. De exemplaren gegoten door De groeve zijn van latere datum.

-Matton (ivoordrager: op het ogenblik circuleren er minstens zes exemplaren in Brussel en nog drie in Frankrijk). Ook het grote exemplaar van de ivoordrager is bijgegoten; relatief gemakkelijk herkenbaar aan de slechte afwerking, de patina en aan de ivoren tand die niet perfect past.

-Dupagne (boogschutter en congolese voorstellingen)

-De Meester de Betzenbroeck (gegoten met en zonder toelating van de Betzenbroeck).

ELEPHANT OF AFRICA (1929)
Sig. 1929 - Inscription "Epreuve d'artiste Fie Rocher Paris" et inscription M.B. 1929-Registration "Test of the Rock singer Fie Paris" and registration MB - Ex. Ex - no. No. II/XII - 30,3 x 38,5 x 16 cm - Bronze - Patine noire II / XII - 30.3 x 38.5 x 16 cm-Bronze-black patina. Niet gegoten door De Groeve in 1929. De exemplaren met aanduiding van de reeks XII dateren van het Dielemantijdperk.

-De Brauwer (bijgegoten op de atelierplaasters)

-Rousseau

-Van Rijswijck

-Wouters (kop van Nel)

-Rodin (de kleine denker van Noquet vindt men soms in brons gesigneerd Rodin: de kus en de denker zijn haast door alle gieterijen gegoten), Camille Claudel (Dielemanconnectie), Ary Bitter (recent: olifanten-boeksteunen op drie verschillende veilingen)

ENGLISH VERSION: The relief Stimmate di san Francesco from the Museo Civico van Pistoia is attributed to Nicola Pisano.

Bartalini, the author of the book "Scultura gotica in Toscana" attributes the relief "Stimmate di san Francesco (at the Museo Civico of  Pistoia) to Nicola Pisano.

(Picture on cover)  The head of the neobaroque angel is larger than the head of Franciscus. Looking at the head of the angel as an isolated sculpture, most people will spontaneously date this head in the 16th century, or rather 18th or beginning 19th century. No-one would date the angel's head around 1300.

To explain this remarkable and unusual baroque angelhead the author refers to the knowledge of traditional antiquity: frutto di una franca intelligenza della scultura antica... Bartalini refers to the other examples of  "Stigmata"-sculptures made by contemporaries of Pisano, but those don't have any characteristics of antiquity. No baroque curls there ??

 

As from circa 1300 Giotto and Lorenzetti replace the seraphin by the head of Christ. Introduced around the same time  is the image of blood, dripping from Christ's wounds to the stigmata of Franciscus.

 

 

-In this relief the blood running to the stigmata of Franciscus (unlike Lorenzetti and Giotto) is missing, as well as the stigmata of Franciscus. Before 1300 the drops of blood were not showed.
-The aureole of Franciscus is missing too, unlike on paintings of contemporaries, by and after 1300.

-Franciscus is wearing sandals, but in images by contemporaries (of Pisano) Franciscus never wears shoes, and his stigmata are visible.

Franciscus is wearing sandals on the panel from the Museo Civico.

 

 

 

 

 

 

The sharp folds in clothing, like in the right sleeve of Franciscus,  do not belong at the 14th century

Our general criticisms remain:

- One absolutely wants to attribute anonymous art work to a well-known name. Anonymity can be more scientifically acceptable, while an attribution is reasonable when sufficient arguments are present. The opinion or the consensus between some art historians is no argument.

- In order to attribute a work of art one must look not only for resemblances, but also to anomalies or aberrations. A comparison should be absolute: all elements must be compared and must be in accordance with the uses and standards of the period in which the art work was made.

- It is striking that often the so-said "most important" art work, deviates the most from the normal production at the time - those works make it to the book-covers. Once on the cover the work becomes so famous that nobody dares to doubt its "authenticity".

For comparisons one starts out from other art work which is without doubt authentic.
Knowledge of material and study of external wear (which must support old age) is almost never used for dating - it is difficult (if not impossible) to see any of this from a picture in a book.
However, iconographical errors and anomalies are visible. -
Cf. page 353, madonna col Bambino of Andrea Pisano (Museo dell'Opera the Duomo, Orvieto). Here Mary is wearing a type of hair ribbon for a virgin. At the time of Pisano a madonna with child must wear a headscarf, and a sculptor from the Trecento will never represent her as a virgin. One exception is the representation of the Announcement; there Mary is represented as a virgin. - 

It is our opinion that a sculptor from a later period has mixed up both representations: the hair ribbon of the virgin Mary at the Announcement at one side, a piece of the scarf of the married Jewish woman, the madonna with child.
-The colour picture shows the madonna at the Orvieto.
-The sculpture at the black and white picture is also attributed to Andrea Pisano (Museo Nazionale di San Matteo, della chiesa di Santa Maria della Spirita a Pisa), but this madonna is wearing an ordinary scarf.
On all paintings of the Trecento Mary is wearing a scarf.

Scultura gotica in Toscana (Roberto Bartalini)

Het relief Stimmate di san Francesco uit het Museo Civico van Pistoia wordt toegeschreven aan Nicola Pisano.

Het neobarokke engelenkopje is groter dan het hoofd van Franciscus. Niemand zal het geïsoleerd engelenkopje dateren ca. 1300, maar vanaf de 16e eeuw en eerder in de 18e of begin 19e eeuw.

Om het ongewone van dit barokke engelenkopje te verklaren verwijst men naar de kennis van de klassieke oudheid: frutto di una franca intelligenza della scultura antica... De andere voorbeelden van de Stigmata van tijdgenoten van Pisano waar Bartalini naar verwijst hebben dan weer geen kenmerken van de oudheid. Geen barokke krullen.

 

 

Vanaf ca. 1300 (bij Giotto en Lorenzetti) wordt de seraphijn vervangen door het hoofd van Christus. Vanaf dat moment lopen er stralen van Christus' wonden naar de stigmata van Franciscus. 

 

 

 

De stralen naar de stigmata van Franciscus (Lorenzetti en Giotto) ontbreken evenals de stigmata van Franciscus. Bij datering vóór 1300 mogen de stralen ontbreken. Het aureool van Franciscus ontbreekt. Het ontbreekt niet op schilderijen van tijdgenoten, vóór en ná 1300.

Franciscus draagt sandalen terwijl in afbeeldingen door tijdgenoten (van Pisano) Franciscus altijd ongeschoeid is, met zichtbare stigmata.

  

 Franciscus draagt sandalen op het paneel uit het Museo Civico.

 

 

 

 

 

 De scherpe plooien van de rechteram van Franciscus horen niet thuis in de 14e eeuw.

 Onze voornaamste kritiek blijft:

- Men wil absoluut anonieme kunstwerken toeschrijven aan een bekende naam. Indien deze toeschrijving niet correct is, wordt de kunsthistoricus op het verkeerde been gezet. Wetenschappelijk is het beter deze kunstwerken anoniem te laten en de toeschrijving eerst door te voeren als er voldoende argumenten aangevoerd zijn. De mening of de consensus tussen enkele kunsthistorici is geen argument.

- Men wil absoluut iets bewijzen zodat men alleen een gelijkenis zoekt. Naar afwijkingen wordt dan niet uitgekeken. Bij vergelijking dient alles op een rij gezet te worden en niet slechts een element. Alle details moeten conform zijn aan de gebruiken en normen van de periode waarin het kunstwerk ontstaan is.

-Als belangrijkste kunstwerk wordt uitgerekend dat gekozen, hetwelk het meest afwijkt van de normale produktie: het meest originele siert dan de cover. Eenmaal op de cover wordt het werk geconsacreerd zodat niemand het nog in twijfel durft te trekken.

Voor vergelijkingen wordt een beroep gedaan op andere kunstwerken die niet aan een kritiek getoetst worden. Materiaalkennis en aantonen van uiterlijke sleet die de ouderdom moet ondersteunen wordt haast nooit gebruikt voor de datering. Wijzelf kunnen dat niet beoordelen in een boek of op een foto. Maar iconografische fouten en anomaliën zijn wel zichtbaar. Op pagina 353 staat een Madonna col Bambino van Andrea Pisano (Museo dell'Opera de Duomo, Orvieto) draagt Maria een haarband die alleen gedragen wordt door een maagd. Een Madonna met kind moet in deze periode altijd een hoofddoek dragen en zal door een beeldhouwer uit het Trecento nooit als een maagd voorgesteld worden. Maria wordt alleen met een hoofdband voorgesteld bij de aankondiging. Hier heeft een beeldhouwer uit latere tijden de twee voorstellingen door elkaar gehaspeld: de hoofdband van Maria bij de aankondiging en een stuk van de hoofddoek van de gehuwde joodse vrouw, Maria met Kind. De Kleurfoto is de Madonna uit Orvieto; de wit-zwart foto wordt ook aan Andrea Pisano toegeschreven (Museo Nazionale di San Matteo, della chiesa di Santa Maria della Spirita a Pisa), deze madonna draagt een gewone hoofddoek. Op alle schiderijen uit het Trecento draagt Maria een hoofddoek.